Scandinavië Instituut

Groenland

Foto: Tasiilaq

Algemene info

Oppervlakte: 2.166.086 km2 
Hoofdstad: Nuuk (in het Deens: Godthåb) Bevolking: 5,7 miljoen (2016) 
Officiële voertaal: Groenlands en Deens
Munteenheid: Deense Kroon (DKK)
Nationale feestdag: 21 juni Tijdzone: GMT -3 
Landsgrenzen: --

Vlag

links

Wil je verder lezen en kijken over Groenland? Dan hebben we hebben de volgende tips: 

Korte geschiedenis

Archeologische vondsten laten zien dat Paleo-Eskimo’s al 2500 voor Christus in het huidige Groenland leefden. Toch waren het de Noormannen, onder leiding van Erik de Rode, die in 982 het zuidelijke, onbewoonde deel van Groenland ontdekten. Zij waren vanaf IJsland op weg om andere gebieden te ontdekken of te veroveren. Zijn zoon Leif Eriksson bracht het christendom op Groenland. De Inuit kwamen in de 13e eeuw vanuit het noorden van Canada naar Groenland en werden vaste bewoners van Groenland. Zij brachten de Thule cultuur met zich mee. Deze cultuur is tot op de dag van vandaag nog steeds aanwezig in Groenland.

Denemarken was machtige speler in de 14e eeuw. In 1937 smeed koningin Margaretha I van Denemarken de Unie van Kalmar. Deze Unie omvatte naast Denemarken een zeer groot deel van het Noordse gebied. Ook Groenland viel onder de Unie van Kalmar en was daarmee verenigd onder het Deense koningshuis.

In 1500 gaf koning Manuel I van Portugal opdracht om een nieuwe Noordwest passage naar Azië te ontdekken. Tijdens deze ontdekkingsreis stuitten de reizigers op Labrador en Newfoundland (beide in Canada gelegen), maar dachten Groenland aangedaan te hebben.

Tot 1721 was Groenland terrein van de Inuit. In dat jaar ondernam de Deens-Noorse Lutherse missionsaris Hand Poulsen Egede (1686-1758) een missie naar Groenland en kwam in contact met de Inuit. Egede wist de interesse van Denemarken te wekken, waardoor er al snel een volgende missie volgde. Hans Egede stichtte in 1728 de Groenlandse hoofdstad Godthåb, afkomstig van de -toen nederzetting- Fort Godt-Haab (in het Nederlands: Fort Goede Hoop). Pas toen Groenland zelfbestuur kreeg in mei 1979 werd de plaats omgedoopt naar Nuuk.

Tussen 1774-1951 is de handel met Groenland een staatsmonopolie van Denemarken. In 1951 bezet Noorwegen het oosten van Groenland, omdat het land meent ook aansprak te maken op Groenland vanwege de geschiedenis. Het Permanent Hof van Internationale Justitie (de voorloper van het Internationaal strafhof) besluit dat Groenland onder Deens gezag blijft, waarop de Noren vertrekken uit Oost-Groenland. Denemarken sluit begin jaren ‘50 een verdrag met de Amerikanen die moet voorzien in de verdediging van Groenland. De Amerikanen (her)openen een militaire basis Thule Air Base.

Na jaren van koloniale status te hebben gehad, wordt Groenland in 1953 volledig onderdeel van het koninkrijk Denemarken. Groenland krijgt zelfbestuur in 1979 en autonomie volgt in 2009. Het land heeft sindsdien zeggenschap over alle terreinen met uitzondering van het buitenlands beleid en defensie. Groenlanders zijn officieel erkend en het Groenlands is de officiële taal van het land.