Scandinavië Instituut

Åland-eilanden

Foto: Mariehamn

Algemene info

Oppervlakte: 1.580 km2 
Hoofdstad: Mariehamn 
Bevolking: 29.013 (2016) 
Officiële voertaal: Zweeds 
Munteenheid: Euro 
Nationale feestdag: 9 juni 
 Tijdzone: GMT +1 
Landsgrenzen: Zweden (enkele km)

Vlag

links

Wil je verder lezen en kijken over de Åland-eilanden Dan hebben we hebben de volgende tips:

Korte geschiedenis

De geschiedenis van de Åland Eilanden gaat in ieder geval terug tot aan de Middeleeuwen toen de eilandengroep fungeerde als militair fort, vanwege de strategische ligging ervan. Daardoor was Åland door de geschiedenis heen vaak een toneel van strijdende partijen en kreeg het een hoop te verduren, in het bijzonder in de periode dat Zweden en Rusland met elkaar in oorlog raakten. 

In 1721 kwam de eilandengroep in Zweedse handen, maar toen Finland in 1809 door de Russen werd veroverd ging, zo stelde het Verdrag van Frederikhamn, ook Åland mee naar de Russen. Het werd een semi-autonome regio van het Groothertogdom Finland. 

Na de onafhankelijkheid van Finland in december 1917 ontstond er een felle discussie over de toekomst van de eilandengroep. Finland wilde het gebied behouden als deel van Finland, de eilandbewoners hadden zich via een petitie in 1919 uitgesproken voor afscheiding van Finland en aansluiting bij Zweden. Immers, de eilandengroep was georiënteerd op Zweden en de inwoners spraken Zweeds. De kwestie werd uiteindelijk aan de Volkenbond voorgelegd die in 1921 besloot dat de eilandengroep onderdeel van de Republiek Finland zouden blijven, maar met een verregaande autonome status die gegarandeerd werd en ruimte voor het behoud van de Zweedse taal , cultuur en tradities. Parallel hieraan werd de militair neutrale status van de Åland Eilanden vastgelegd. Dit had als gevolg dat de eilandengroep in de jaren ’30 van de vorige eeuw volledig gedemilitariseerd werd. Åland was tijdens de Tweede Wereldoorlog dan ook neutraal.

Onderwijs, cultuur en sport

De Åland Eilanden hebben autonoom bestuur over het onderwijs en kunnen, via het parlement, bepalen welke wetten en regels van toepassing zijn hierop. Voertaal in het onderwijs is Zweeds en daarnaast is Engels de verplichte buitenlandse taal. Er zijn scholen voor het primair en secundair onderwijs aanwezig. Daarnaast heeft Åland een hogeschool. Deze is gevestigd in Mariehamn en biedt onderwijs aan op het terrein van techniek, bedrijfskunde, hotelwezen, informatietechnologie, marine en scheepvaart en gezondheid en zorg. Bij voltooiing van de opleiding ontvangt de student een Bachelor diploma.

Cultuur 
Naast de verantwoordelijkheid en activiteiten van de overheden van de Åland Eilanden zijn er zo’n 50 maatschappelijke instellingen die subsidie ontvangen om bij te dragen aan het culturele leven op de eilandengroep. Theater kent z’n oorsprong in jeugdbewegingen en is opgekomen vanaf het eind van de 19e eeuw. In de doorontwikkeling van het theater heeft de Nordic Council een flink aandeel gehad.

Ook is er de muziekacademie van Åland. Deze academie heeft ongeveer 300 studenten. Daarnaast zijn er diverse musea en bibliotheken aanwezig.

Sport 
Hoewel Åland op internationale evenementen onder de vlag van Finland opereert, heeft het zelf wel allerlei sportverenigingen. Atletiek, zeilen, floorball en voetbal vormen de belangrijkste sporten op de Åland Eilanden. De voetbalploeg van de eilandengroep IFK Mariehamn won in 2016 voor het eerst de nationale titel in de Finse voetbalcompetitie. De club kwam enkele malen uit in de UEFA Europa League en speelt dit seizoen in de UEFA Champions League. IFK Mariehamn speelt in de Wiklöf Holding Arena in Mariehamn. Het stadion werd gebouwd in 1932 en telt 4.000 plaatsen.